Νοσταλγία για την Ελλάδα; Αναρωτιέσαι πώς διαχειρίζομαι τη ζωή στην ξενιτιά;
Μπορεί να είσαι έξω χρόνια.
Να έχεις καλή δουλειά.
Να βγάζεις περισσότερα χρήματα.
Να έχεις σπίτι.
Ίσως σύντροφο.
Ίσως οικογένεια.
Και ξαφνικά, από κάτι πολύ μικρό, να σε πιάνει ένα παράξενο βάρος.
Μια ελληνική μυρωδιά.
Ένα τραγούδι.
Μια φωτογραφία από θάλασσα.
Ένα βίντεο από καλοκαιρινό τραπέζι.
Μια φίλη που ανέβασε story από μια βραδινή έξοδο.
Και μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα σκέφτεσαι:
«Τι κάνω εγώ εδώ;»
Η νοσταλγία στη ζωή στο εξωτερικό μπορεί να είναι πολύ πιο δυνατή από όσο περιμένουμε.
Γιατί δεν μας λείπει μόνο ένας τόπος.
Μας λείπει συχνά:
- μια εποχή,
- μια καθημερινότητα,
- άνθρωποι,
- συνήθειες,
- τρόπος επικοινωνίας,
- αίσθηση ότι ξέρουμε πώς λειτουργεί ο κόσμος γύρω μας.
Και πολλές φορές αυτό συνοψίζεται σε μία μόνο φράση:
«Μου λείπει η Ελλάδα.»
Τι είναι πραγματικά η νοσταλγία;
Η νοσταλγία είναι ένα σύνθετο συναίσθημα.
Μπορεί να περιλαμβάνει ταυτόχρονα:
- αγάπη,
- λύπη,
- γλυκύτητα,
- απώλεια,
- επιθυμία,
- ασφάλεια.
Δεν είναι απλώς:
«Θυμάμαι τα παλιά.»
Είναι περισσότερο:
«Θυμάμαι κάτι που είχε σημασία για μένα και δεν το έχω τώρα με τον ίδιο τρόπο.»
Για έναν άνθρωπο που ζει στο εξωτερικό, αυτό μπορεί να αφορά ολόκληρο τον προηγούμενο κόσμο του.
Γιατί μου λείπει τόσο πολύ η Ελλάδα;
Η απάντηση μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη από:
«Επειδή είναι η πατρίδα μου.»
1. Σου λείπουν οι άνθρωποί σου
Η απόσταση αλλάζει τις σχέσεις.
Οι φίλοι που κάποτε έβλεπες:
- αυθόρμητα,
- δύο φορές την εβδομάδα,
- χωρίς να χρειάζεται πρόγραμμα,
τώρα μπορεί να τους βλέπεις δύο φορές τον χρόνο.
Η οικογένεια υπάρχει.
Αλλά μέσα από οθόνη.
Και η φράση:
«Μιλάμε κάθε μέρα»
δεν είναι απαραίτητα το ίδιο με:
«Μοιραζόμαστε καθημερινότητα.»
2. Σου λείπει η οικειότητα
Στην Ελλάδα πολλά πράγματα δεν χρειάζονταν σκέψη.
Ήξερες:
- πώς μιλάνε οι άνθρωποι,
- πώς γίνεται το χιούμορ,
- πώς λειτουργούν οι παρέες,
- τι σημαίνει μια χειρονομία,
- πώς είναι μια Κυριακή,
- πώς είναι ένα οικογενειακό τραπέζι.
Στο εξωτερικό, ακόμη και μετά από χρόνια, μπορεί να υπάρχει ένα μικρό επίπεδο επεξεργασίας:
«Έτσι το λένε εδώ;»
«Αυτό θεωρείται αγένεια;»
«Το κατάλαβε όπως το εννοούσα;»
Η οικειότητα είναι κάτι που συχνά εκτιμάμε μόνο όταν τη χάσουμε.
3. Σου λείπει η γλώσσα
Ακόμη κι αν μιλάς άψογα αγγλικά, γερμανικά, γαλλικά ή οποιαδήποτε άλλη γλώσσα, η μητρική γλώσσα έχει διαφορετικό συναισθηματικό βάρος.
Υπάρχουν πράγματα που στα ελληνικά:
- τα λες χωρίς σκέψη,
- τα νιώθεις διαφορετικά,
- τα αστεία βγαίνουν αυθόρμητα,
- οι εκφράσεις έχουν άλλη ένταση.
Μπορεί να επικοινωνείς άψογα σε άλλη γλώσσα και παρ’ όλα αυτά να νιώθεις ότι:
ένα μικρό κομμάτι σου μεταφράζεται συνέχεια.
4. Σου λείπει η ελληνική καθημερινότητα
Όχι απαραίτητα τα μεγάλα πράγματα.
Μπορεί να είναι:
- καφές έξω,
- το φως,
- η θάλασσα,
- οι φωνές στον δρόμο,
- τα περίπτερα,
- το φαγητό,
- οι μεγάλες παρέες,
- η αίσθηση ότι κάποιος «θα περάσει από εδώ».
Αυτά είναι μικρές πολιτισμικές συνήθειες που σχηματίζουν την αίσθηση του:
«σπίτι».
5. Μπορεί να σου λείπει μια προηγούμενη ζωή
Εδώ βρίσκεται μία από τις πιο δύσκολες αλήθειες.
Πολλές φορές λέμε:
«Μου λείπει η Ελλάδα.»
Αλλά αυτό που πραγματικά μας λείπει είναι:
- να είμαστε 23,
- να έχουμε όλη την παρέα διαθέσιμη,
- να μένουμε κοντά στους γονείς μας,
- να μην έχουμε τόσες ευθύνες,
- να είμαστε φοιτητές,
- να νιώθουμε ότι ο χρόνος είναι άπειρος.
Δηλαδή δεν νοσταλγούμε μόνο έναν τόπο.
Νοσταλγούμε και μια εποχή της ζωής μας.
Και αυτή δεν θα επέστρεφε ακριβώς ίδια ακόμη κι αν γυρίζαμε αύριο Ελλάδα.
«Μου λείπει η Ελλάδα» ή «δεν είμαι καλά εδώ»;
Αυτή είναι μια πολύ χρήσιμη διάκριση.
Ρώτησε:
Αν οι δικοί μου άνθρωποι ζούσαν εδώ, θα ήμουν ευτυχισμένος;
Αν η απάντηση είναι:
«Ναι»,
τότε ίσως το βασικό πρόβλημα είναι η κοινωνική σύνδεση.
Αν όμως η απάντηση είναι:
«Όχι, δεν μου ταιριάζει καθόλου αυτή η ζωή»,
τότε μπορεί να υπάρχει βαθύτερη δυσαρέσκεια με:
- τη χώρα,
- την κουλτούρα,
- τη δουλειά,
- τον τρόπο ζωής.
Και αυτό είναι διαφορετικό ζήτημα.
Γιατί η νοσταλγία γίνεται πιο έντονη τα Χριστούγεννα και το Πάσχα;
Οι γιορτές λειτουργούν σαν συναισθηματικοί μεγεθυντικοί φακοί.
Συνδέονται με:
- οικογένεια,
- συγκεκριμένες μυρωδιές,
- φαγητά,
- μουσική,
- έθιμα,
- παιδικές αναμνήσεις.
Αν βρίσκεσαι μακριά, μπορεί να νιώσεις ότι όλοι οι άλλοι συμμετέχουν σε μια κοινή τελετουργία κι εσύ:
«είσαι απ’ έξω.»
Αυτό είναι πολύ συχνό στους ανθρώπους που ζουν στο εξωτερικό.
Γιατί με πιάνει περισσότερο το καλοκαίρι;
Το ελληνικό καλοκαίρι έχει ισχυρό πολιτισμικό και συναισθηματικό φορτίο.
Social media γεμίζουν με:
- νησιά,
- παραλίες,
- ταβέρνες,
- βραδινές εξόδους.
Και μπορεί εσύ να είσαι:
Δευτέρα πρωί στο γραφείο με βροχή.
Η σύγκριση τότε γίνεται πολύ σκληρή.
Αλλά θυμήσου:
Βλέπεις στιγμιότυπα διακοπών, όχι ολόκληρη την πραγματικότητα της ζωής στην Ελλάδα.
Τα social media κάνουν τη νοσταλγία χειρότερη;
Μπορούν.
Γιατί το feed μπορεί να δημιουργεί μια συνεχή αίσθηση:
«Η ζωή συμβαίνει εκεί και εγώ τη χάνω.»
Βλέπεις:
- γενέθλια,
- γάμους,
- παρέες,
- συναυλίες,
- διακοπές.
Αλλά δεν βλέπεις:
- την κούραση,
- την καθημερινή πίεση,
- τα οικονομικά προβλήματα,
- τις δύσκολες ημέρες.
Έτσι μπορεί να συγκρίνεις:
τη δική σου ολόκληρη καθημερινότητα
με
τα highlights της ζωής των άλλων.
Γιατί νιώθω ενοχές που έφυγα στο εξωτερικό;
Αυτό είναι πολύ συχνό, ειδικά όταν έχουν μείνει πίσω:
- γονείς που μεγαλώνουν,
- παππούδες,
- αδέλφια,
- κοντινοί φίλοι.
Μπορεί να εμφανίζονται σκέψεις όπως:
«Δεν είμαι εκεί όταν με χρειάζονται.»
«Χάνω χρόνια με τους γονείς μου.»
«Τα παιδιά μου δεν μεγαλώνουν κοντά στους παππούδες τους.»
Αυτή η ενοχή μπορεί να γίνει ιδιαίτερα έντονη μετά:
- από ασθένεια,
- απώλεια,
- σημαντικό οικογενειακό γεγονός.
Η απόσταση έχει πράγματι κόστος.
Αλλά το γεγονός ότι επέλεξες μια ζωή αλλού δεν σημαίνει ότι εγκατέλειψες τους ανθρώπους σου.
Γιατί νιώθω ότι χάνω πράγματα;
Γιατί όντως χάνεις κάποια πράγματα.
Αυτό δεν χρειάζεται να ωραιοποιηθεί.
Μπορεί να χάσεις:
- έναν αυθόρμητο καφέ,
- ένα κυριακάτικο τραπέζι,
- μια γιορτή,
- μια καθημερινή στιγμή με γονείς που μεγαλώνουν.
Αλλά κάθε μεγάλη επιλογή έχει και κόστος ευκαιρίας.
Αν έμενες, πιθανώς θα έχανες άλλες εμπειρίες:
- επαγγελματικές ευκαιρίες,
- εισόδημα,
- ανεξαρτησία,
- διαφορετικές εμπειρίες ζωής.
Το δύσκολο είναι ότι δεν μπορούμε να ζήσουμε ταυτόχρονα και τις δύο ζωές.
Είναι φυσιολογικό να σκέφτομαι συνέχεια «να γυρίσω;»
Ναι.
Ειδικά όταν υπάρχει:
- μοναξιά,
- επαγγελματική κούραση,
- χειμώνας,
- οικογενειακή δυσκολία,
- απογοήτευση από τη νέα χώρα.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν κάθε δύσκολη ημέρα γίνεται:
«Πρέπει να φύγω.»
και κάθε καλή ημέρα:
«Τελικά καλά είμαι εδώ.»
Αυτό μπορεί να γίνει ένας εξαντλητικός κύκλος.
Πριν αποφασίσεις να επιστρέψεις Ελλάδα, ρώτησε τα παρακάτω
Δεν χρειάζεται η απάντηση να είναι πάντα:
«Μείνε έξω.»
Ούτε:
«Γύρνα σπίτι.»
Χρειάζεται όμως να ξεχωρίσεις το συναίσθημα από τη μεγάλη απόφαση.
Ρώτησε:
- Αν είχα καλύτερη κοινωνική ζωή εδώ, θα ήθελα πάλι να φύγω;
- Μου λείπει η Ελλάδα ή συγκεκριμένα οι άνθρωποί μου;
- Τι ακριβώς θα κερδίσω αν επιστρέψω;
- Τι θα χάσω;
- Πώς θα είναι η πραγματική καθημερινότητά μου στην Ελλάδα;
- Έχω συγκεκριμένο πλάνο ή απλώς θέλω να ξεφύγω από τη σημερινή δυσφορία;
- Πώς νιώθω όταν επιστρέφω για περισσότερο από διακοπές;
Αυτές οι ερωτήσεις συνήθως δίνουν πιο καθαρή εικόνα.
Γιατί όταν επιστρέφω Ελλάδα μετά από χρόνια δεν νιώθω πια «σπίτι»;
Αυτό μπορεί να είναι σοκαριστικό.
Περιμένεις ότι μόλις επιστρέψεις θα αισθανθείς:
«Επιτέλους γύρισα.»
Αλλά ξαφνικά παρατηρείς:
- οι φίλοι έχουν αλλάξει,
- οι παρέες έχουν μετακινηθεί,
- η πόλη έχει αλλάξει,
- εσύ έχεις άλλες συνήθειες.
Μπορεί ακόμη και πράγματα που παλιά θεωρούσες φυσιολογικά να σε ενοχλούν.
Αυτό συχνά περιγράφεται ως reverse culture shock.
Η χώρα σου είναι ακόμη δική σου.
Αλλά εσύ δεν είσαι ακριβώς ο ίδιος άνθρωπος που έφυγε.
Το παράξενο συναίσθημα «δεν ανήκω πουθενά»
Μετά από χρόνια στο εξωτερικό μπορεί να συμβεί κάτι παράδοξο.
Στη χώρα όπου ζεις είσαι:
«ο Έλληνας».
Στην Ελλάδα είσαι:
«αυτός που μένει έξω».
Και κάπου ανάμεσα δημιουργείται:
«Άρα πού ανήκω;»
Αυτό δεν σημαίνει ότι έχασες την ταυτότητά σου.
Μπορεί να σημαίνει ότι πλέον η ταυτότητά σου έχει γίνει πιο σύνθετη.
Δεν χρειάζεται πάντα να επιλέξεις:
Έλληνας ή κάτοικος της άλλης χώρας.
Μπορεί να είσαι και τα δύο.
Ξενιτιά και ταυτότητα
Η μετανάστευση δεν αλλάζει μόνο:
- διεύθυνση,
- δουλειά,
- γλώσσα.
Αλλάζει και το πώς βλέπουμε τον εαυτό μας.
Μπορεί να αρχίσουμε να συνδυάζουμε:
- ελληνικές αξίες,
- νέες συνήθειες,
- διαφορετικούς τρόπους σκέψης.
Αυτό μερικές φορές προκαλεί εσωτερική σύγκρουση.
Για παράδειγμα:
«Στην Ελλάδα θεωρούν ότι έχω αλλάξει.»
«Εδώ θεωρούν ότι είμαι πολύ Έλληνας.»
Και η απάντηση μπορεί να είναι:
Ναι. Έχεις αλλάξει.
Αυτό είναι φυσιολογικό.
Η ζωή στο εξωτερικό σε επηρεάζει.
Τι μπορώ να κάνω για τη νοσταλγία;
1. Μην προσπαθείς να την εξαφανίσεις
Η σκέψη:
«Δεν πρέπει να μου λείπει η Ελλάδα»
συνήθως δεν βοηθά.
Μπορείς να αναγνωρίσεις:
«Ναι, μου λείπει.»
χωρίς να χρειάζεται αμέσως να κάνεις κάτι δραστικό.
Ένα συναίσθημα δεν είναι πάντα εντολή.
2. Κράτησε ζωντανά κομμάτια της ελληνικής ζωής
Μπορεί να είναι:
- ελληνικό φαγητό,
- μουσική,
- βιβλία,
- ταινίες,
- ελληνικό ραδιόφωνο,
- γιορτές,
- παραδόσεις.
Το ζητούμενο δεν είναι να προσποιείσαι ότι βρίσκεσαι στην Ελλάδα.
Είναι να μη νιώθεις ότι για να ενταχθείς στη νέα χώρα πρέπει να εγκαταλείψεις την προηγούμενη ταυτότητά σου.
3. Φτιάξε συγκεκριμένο πρόγραμμα επικοινωνίας
Η φράση:
«Θα μιλήσουμε κάποια στιγμή»
μπορεί να γίνει:
τρεις εβδομάδες χωρίς ουσιαστική επικοινωνία.
Δοκίμασε σταθερές στιγμές:
- Κυριακάτικη κλήση,
- εβδομαδιαίο online game,
- σταθερή βιντεοκλήση.
Οι σχέσεις από απόσταση χρειάζονται περισσότερη πρόθεση.
4. Μη ζεις μόνο περιμένοντας την επόμενη επίσκεψη στην Ελλάδα
Αυτό είναι κρίσιμο.
Αν όλη η χρονιά γίνεται:
«να περάσουν οι μήνες να πάω Ελλάδα»,
τότε η ζωή στο εξωτερικό γίνεται αίθουσα αναμονής.
Και είναι δύσκολο να ριζώσεις σε έναν τόπο που αντιμετωπίζεις ως προσωρινό.
Χρειάζεται να υπάρχουν πράγματα που περιμένεις και εκεί όπου ζεις.
5. Δημιούργησε δικά σου τελετουργικά
Το σπίτι δημιουργείται και μέσα από επαναλήψεις.
Για παράδειγμα:
- συγκεκριμένο πρωινό Σαββάτου,
- αγαπημένο καφέ,
- μία εβδομαδιαία δραστηριότητα,
- βόλτα σε συγκεκριμένο πάρκο,
- dinner με φίλους κάθε μήνα.
Με τον χρόνο αυτά δημιουργούν νέες αναμνήσεις.
Και ο τόπος παύει να είναι μόνο:
«εκεί που μετακόμισα».
Γίνεται:
«εκεί που έχω ζωή.»
6. Χτίσε σχέσεις με επανάληψη
Οι βαθιές φιλίες δεν δημιουργούνται συνήθως από ένα networking event.
Δημιουργούνται από:
επαναλαμβανόμενη επαφή.
Διάλεξε δραστηριότητες όπου βλέπεις τους ίδιους ανθρώπους:
- άθλημα,
- μάθημα,
- εθελοντισμός,
- μουσική,
- κοινότητα,
- επαγγελματική ομάδα.
Η οικειότητα χρειάζεται χρόνο.
7. Βρες άλλους Έλληνες του εξωτερικού
Μερικές φορές χρειάζεσαι κάποιον που καταλαβαίνει χωρίς πολλές εξηγήσεις τι σημαίνει:
«Μου λείπει το σπίτι αλλά δεν ξέρω αν θέλω να επιστρέψω.»
Η ελληνική κοινότητα μπορεί να δώσει:
- χιούμορ,
- κοινή γλώσσα,
- κοινές πολιτισμικές αναφορές.
Αλλά δεν χρειάζεται να γίνει η μοναδική κοινωνική σου ζωή.
8. Μίλα με τους ανθρώπους σου για κάτι περισσότερο από νέα
Οι κλήσεις από το εξωτερικό συχνά γίνονται:
«Τι κάνετε;»
«Καλά.»
«Δουλειά;»
«Καλά.»
«Ο καιρός;»
«Κρύο.»
Αλλά αυτό δεν δημιουργεί πάντα ουσιαστική σύνδεση.
Μίλα και για:
- τι σε δυσκολεύει,
- τι σε φοβίζει,
- τι σου λείπει,
- τι σε χαροποιεί.
Η συναισθηματική εγγύτητα δεν απαιτεί πάντα φυσική απόσταση μηδέν.
9. Μην εξιδανικεύεις μόνο τη μία πλευρά
Γράψε δύο πραγματικές λίστες.
Τι μου δίνει η ζωή εδώ;
και:
Τι μου κοστίζει η ζωή εδώ;
Μετά:
Τι θα μου έδινε η επιστροφή στην Ελλάδα;
και:
Τι θα μου κόστιζε;
Όχι μόνο:
«Ελλάδα = οικογένεια και ήλιος.»
ούτε:
«Εξωτερικό = λεφτά και τάξη.»
Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.
10. Φτιάξε ζωή που δεν περιστρέφεται μόνο γύρω από την επιβίωση
Πολλοί Έλληνες που φεύγουν στο εξωτερικό επενδύουν τεράστια ενέργεια σε:
- καριέρα,
- χρήματα,
- σπίτι,
- επαγγελματική εξέλιξη.
Και κάποια στιγμή συνειδητοποιούν:
«ΟΚ. Τα κατάφερα. Αλλά ποια είναι η ζωή μου;»
Χρειάζεται και:
- παρέα,
- χόμπι,
- σχέσεις,
- δημιουργία,
- διασκέδαση,
- αίσθηση κοινότητας.
Ο άνθρωπος δεν ζει μόνο από σταθερό μισθό.
Πώς να διαχειριστώ τις φορές που η νοσταλγία με χτυπά ξαφνικά;
Δεν χρειάζεται να τη διώξεις αμέσως.
Μπορείς να πεις:
«ΟΚ, σήμερα μου λείπει πολύ.»
Κάνε κάτι που σε συνδέει:
- πάρε έναν φίλο τηλέφωνο,
- μαγείρεψε κάτι ελληνικό,
- άκου μουσική,
- βγες αντί να μείνεις μόνος με endless scrolling.
Και κυρίως:
Μην κάνεις μέσα σε εκείνη τη στιγμή τελικές κρίσεις για ολόκληρη τη ζωή σου.
Τι γίνεται όταν οι γονείς μου μεγαλώνουν;
Αυτό είναι μία από τις πιο δύσκολες πλευρές της ζωής στο εξωτερικό.
Μπορεί να αρχίσει να εμφανίζεται:
«Πόσα χρόνια έχουμε ακόμα;»
Και μαζί:
«Εγώ λείπω.»
Δεν υπάρχει τρόπος να εξαφανιστεί εντελώς αυτό το δίλημμα.
Μπορεί όμως να βοηθήσει να εξετάσεις πρακτικά:
- πόσο συχνά μπορείς να επιστρέφεις,
- αν μπορείς να αυξήσεις τη διάρκεια των επισκέψεων,
- αν μπορούν εκείνοι να έρχονται σε εσένα,
- πώς διατηρείται ουσιαστική καθημερινή επαφή.
Η ενοχή από μόνη της δεν δημιουργεί περισσότερες κοινές στιγμές.
Ο σχεδιασμός μπορεί.
Και αν έχω παιδιά στο εξωτερικό;
Τότε η νοσταλγία μπορεί να πάρει άλλη μορφή:
«Τα παιδιά μου δεν θα μεγαλώσουν όπως εγώ.»
Μπορεί να σε στενοχωρεί ότι:
- δεν έχουν καθημερινά παππούδες,
- δεν ζουν τα ίδια ελληνικά καλοκαίρια,
- δεν μιλούν τα ελληνικά με την ίδια άνεση.
Αλλά τα παιδιά δεν χρειάζεται να έχουν ακριβώς τη δική σου παιδική ηλικία για να έχουν μια πλούσια σχέση με την ελληνική τους πλευρά.
Μπορούν να χτίσουν τη δική τους διπλή πολιτισμική ταυτότητα.
Νοσταλγία ή κατάθλιψη;
Η νοσταλγία συνήθως έχει έναν συγκεκριμένο προσανατολισμό:
«Μου λείπει το σπίτι / η Ελλάδα / οι άνθρωποί μου.»
Στην κατάθλιψη η δυσφορία τείνει να είναι πιο γενικευμένη και μπορεί να περιλαμβάνει:
- μειωμένη διάθεση,
- απώλεια ενδιαφέροντος,
- μειωμένη ενέργεια,
- προβλήματα ύπνου,
- αίσθηση ματαιότητας,
- κοινωνική απόσυρση.
Μπορούν φυσικά να συνυπάρχουν.
Αν η δυσφορία έχει γίνει επίμονη και επηρεάζει σημαντικά τη λειτουργικότητα, αξίζει να αξιολογηθεί επαγγελματικά.
Πότε μπορεί να βοηθήσει ένας Έλληνας ψυχολόγος στο εξωτερικό;
Η ψυχοθεραπεία μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμη όταν υπάρχουν θέματα όπως:
- μοναξιά,
- προσαρμογή,
- ταυτότητα,
- νοσταλγία,
- ενοχές για την οικογένεια,
- δίλημμα επιστροφής,
- άγχος,
- κατάθλιψη.
Για πολλούς ανθρώπους έχει σημασία να μπορούν να μιλήσουν στα ελληνικά.
Όχι επειδή η θεραπεία σε άλλη γλώσσα δεν λειτουργεί.
Αλλά επειδή η μητρική γλώσσα μπορεί να επιτρέπει πιο άμεση πρόσβαση σε:
- αναμνήσεις,
- οικογενειακές σχέσεις,
- συναίσθημα,
- πολιτισμικές αποχρώσεις.
Μερικές φορές δεν θέλεις να γυρίσεις Ελλάδα, θέλεις να νιώσεις ξανά σπίτι
Αυτές οι δύο επιθυμίες μοιάζουν, αλλά δεν είναι πάντα ίδιες.
Μερικές φορές αυτό που πραγματικά λείπει είναι:
- άνθρωποι που σε γνωρίζουν,
- μια παρέα,
- μια ρουτίνα,
- μια αίσθηση κοινότητας.
Και τότε η λύση μπορεί να μην είναι απαραίτητα:
«Αλλάζω χώρα.»
Μπορεί να είναι:
«Χτίζω επιτέλους ζωή στη χώρα όπου βρίσκομαι.»
Συμπέρασμα
Η νοσταλγία για την Ελλάδα δεν είναι απόδειξη ότι απέτυχες στη ζωή στο εξωτερικό.
Ούτε σημαίνει αυτόματα ότι πρέπει να επιστρέψεις.
Μπορεί απλώς να σημαίνει ότι άφησες πίσω κάτι που εξακολουθεί να έχει πολύ μεγάλη σημασία για εσένα.
Η Ελλάδα μπορεί να παραμένει:
- πατρίδα,
- οικογένεια,
- μνήμες,
- γλώσσα,
- κομμάτι της ταυτότητάς σου.
Και ταυτόχρονα μπορείς να δημιουργήσεις μια ουσιαστική ζωή αλλού.
Το ζητούμενο δεν είναι να σταματήσεις να νοσταλγείς.
Είναι να μη ζεις διαρκώς ανάμεσα σε:
«εκεί που είμαι»
και
«εκεί που θα ήθελα να είμαι».
Με τον χρόνο, μπορεί να δημιουργηθεί κάτι τρίτο:
μια ζωή που κουβαλά μαζί της την Ελλάδα, χωρίς να χρειάζεται να βρίσκεται συνεχώς στην Ελλάδα.
Αποποίηση ευθύνης
Το περιεχόμενο του Psychopolis είναι ενημερωτικό και εκπαιδευτικό και δεν αντικαθιστά εξατομικευμένη ψυχολογική ή ιατρική αξιολόγηση. Αν η νοσταλγία συνοδεύεται από παρατεταμένη θλίψη, σημαντική κοινωνική απόσυρση, απώλεια ενδιαφέροντος ή σοβαρή επιβάρυνση της καθημερινότητας, αναζητήστε κατάλληλη επαγγελματική υποστήριξη.
